دوره های کمبود آب خاک و یا هوا، اغلب در طول چرخه زندگی گیاه حتی در

خارج از نواحیخشک و نیمه خشک نیز اتفاق می افتد. واکنش های گیاه به

کمبود آب پیچیده هستند،کهتغییرات سازشی و یا اثرات زیان آور را شامل می

گردند. تحت شرایط مزرعه ایی ،اینواکنش ها می توانند به طور سینرژیستی یا

آنتاگونیستی توسط وقوع سایر تنشها تغییریابند. ..


دوره های کمبود آب خاک و یا هوا، اغلب در طول چرخه زندگی گیاه حتی درخارج از نواحی خشک و نیمه خشک نیز اتفاق می افتد. واکنش های گیاه به کمبود آبپیچیده هستند،که تغییرات سازشی و یا اثرات زیان آور را شامل می گردند. تحت شرایطمزرعه ایی ،این واکنش ها می توانند به طور سینرژیستی یا آنتاگونیستی توسط وقوع سایرتنشها تغییر یابند. این پیچیدگی به خوبی در اکوسیستمهایی از نوع مدیترانه ایی نشانداده می شود. و در آنجا گیاهان دارای راهکارهای غالب اجتناب از تنش مثل گیاهان چندساله با ریشه های عمیق یا گیاهان یکسالهٔ زمستانه بهاره، توأم با اسکلروفیل هایمقاوم به تنش یافت می شوند.
اختلافات بین گونه ها می تواند به جای اختلاف درمتابولیسم, به ظرفیتهای متفاوت برای جذب و انتقال آب در یک وضعیت آبی مشخص منتهیگردد. تغییرات در نسبت ریشه به اندام هوایی یا تجمع موقتی ذخایر در ساقه تحت شرایطکمبود آب با تغییرات در متابولیسم کربن و نیتروژن همراهی می شود. در سطح برگپراکندگی انرژی القایی (تهییجی) بوسیلهٔ فرایندهایی غیر از متابولیسم کربن فتوسنتزییک مکانیسم دفاعی مهم می باشد که با کاهش در فتوشیمی و در دراز مدت افت ظرفیتفتوسنتزی و رشد توأ م می گردد.
حفظ موازنهٔ صحیح آبی:
در همین رابطه, دوگونهٔ بلوط همیشه سبز را در کنار هم در منطقه اورای پرتقال, مورد مقایسه قرار دادهو در یافتند که هیچ اختلاف معنی داری از نظر مقادیر آسمیلاسیون خالص کربن هنگامیکهرطوبت کافی در خاک وجود داشت و یا در مورد گیاهان تحت تنش خشکی ملایم در اول جولای, وجود ندارد. با وجود این, تا انتهای تابستان گرم و خشک (ماه سپتامبر) مبادلهٔ گازینیمروزی در Q.ilex نسبت به Q. suberکمتر متأثر گردید. یعنی تا انتهای تابستانپتانسیلهای آبی بسیار بالاتری در برگهای Q.ilex (۵۲ .۱- مگا پاسگال ) در مقایسه با۳۸ .۲-مگا پاسگال برای Q. suber مشاهده گردید. و چنین فرض شد که ریشه های Q.ilex قادر به مکش و دریافت آب از لایه های عمیق تر خاک بودند که به آنها اجازه می داد درمقایسه با Q. suber برای دورهٔ طولانی تری مقادیر بالاتری از جریان آب و آسمیلاسیونبرگی را حفظ کنند. افزایش تراکم ریشه در واحد حجم خاک در گیاهان یک سالهنظیرLupinus albus نیز در شرایط کمبود آب مشاهده شده است.(شکل زیر) در کل, رشداندام هوایی در مقایسه با ریشه در برابر کمبود آب حساس تر است. مکانیسم هایی کهزمینهٔ پایداری و تداوم رشد ریشه را تحت تنش خشکی فراهم می آورند شامل تنظیم اسمزی, افزایش در ظرفیت از بین رفتهٔ دیوارهٔ سلولی و همچنین انباشت ABA داخلی به جهتممانعت از تولید اتیلن, می باشند.
بسته شدن روزنه ,ذخیرهٔ اقتصادی آب برایآسمیلاسیون کربن:
کنترل روزنه ایی تلفات آب, که هم در واکنش به کاهش درتورژسانس برگی یا پتانسیل آبی و هم رطوبت نسبی پایین هوا می تواند اتفاق بیفتد, بهعنوان اولین واکنش گیاه به کمبود آب در شرایط مزرعه ایی تشخیص داده شده است. بطوریکه روزنه ها به علایم شیمیایی (مثلABA) تولید شده بوسیلهٔ ریشه های دهیدراتهپاسخ می دهند در حالیکه وضعیت آبی برگ ثابت نگه داشته می شود.
- ۲ coقابلدسترس, کنترل کنندهٔ ظرفیت بیوشیمیایی آسمیلاسیون کربن می باشد که کاهش در کربن بینسلولی (Ci) به دنبال بسته شدن روزنه ها در دراز مدت کاهش ظرفیت ماشین فتوسنتزی رابه منظور سازگاری به کربن در دسترس القا می کند.
بطورکلی, مقاومت به خشکی درگیاه به مجموعه ایی از مکانیسم ها و واکنش های پیچیده ایی گفته می شود که گیاه درصورت بر خورد با کم آبی, توانایی رشد و نمو خود را تا حدودی حفظ می کند.

منبع : سایت گیگا پارس