ژل رویال(شاه انگبین) چیست؟
ژله رویال یا ژله شاهانه یا ژله سلطنتی ماده ای است که به وسیله یک جفت غده مغزی زنبوران کارگر ترشح می شود و در ترکیبات این ماده فوق العاده مغذی،12٪ پروتئین ،5٪ چربی و سرشار از ویتامین های گروه
B و مواد معدنی . . . .


مواد معدنی مانند سدیم،پتاسیم،فسفر، منیزیم ، کلسیم ، منگنز ، آهن و روی و درصدی هم مواد ناشناخته وجود دارد.دلیل جمع آوری و مصرف این ماده مغذی در این است که دانشمندان ملاحظه کردند ملکه ها که در تمام مدت رشدشان با ژله رویال تغذیه میکنند قادرند 5 تا 6 سال زندگی کنند و توانایی تولید مثل را هم دارا باشند ، حال آنکه سایر زنبورها (کارگرها) که فقط 3 روز اول زندگی ژله مصرف میکنند تنها 5 تا 6 هفته زنده میمانند و توانایی جفت گیری و تولید مثل را ندارند.بنابراین خواصی در ژله می باشد که ملکه ها 50 برابر بیشتر عمر کرده و توانایی تولید مثل را دارند.

خواص ژل رویال:
• سبب افزایش طول عمر شده و از پیر شدن بافتها جلوگیری میکند.
• دارای خاصیت ضد میکروبی و ضد قارچی است و پیشگیری کننده از تمام بیماریهای عفونی می باشد.
• تقویت کننده و نیروزا ست و برای درمان ضعف و لاغری و کم اشتهایی و در موارد خستگی های شدید به کار میرود.
• در موارد فشارهای عصبی و کار فکری بیش از حد، سودمند بوده و کاهش دهنده استرس است.
• به بیماری های بد خیم و صعب العلاج کمک میکند.
• محرک عمومی و تنظیم کننده متابولیسم بدن است.
• ضد کم خونی و تنظیم کننده نیروی جنسی است.
• مصرف آن در دوران یائسگی توصیه شده است
ارزش غذایی گرده:
بی شک گرده بعلت داشتن پروتئین بالا و مقادیری از مواد معدنی، ویتامین ها و چربی ها، یک ماده مغذی است و همانطور که به همراه شهد، تنها غذاهای زنبوران عسل را تشکیل می دهند، قطعاً می تواند به عنوان یک ماده مغذی در تغذیه انسان و حیوانات نیز مطرح باشد. مواد خاصی در گرده وجود دارد که می تواند سبب اثرات شگفت انگیزی چون دادن نیروی جوانی، افزایش قدرت جنسی در مردها و ... شود. از قدیم مصرف گرده در تغذیه انسانها مطرح بوده است. . ورزشکاران حرفه ای از گرده نیز همچون خاویار و برخی مواد دیگر به عنوان غذای خاص نیروزا استفاده می کنند. به هر حال بر اساس نظریات علمی، گرده از لحاظ تمامی اسیدهای آمینه ضروری، ویتامینها، مواد معدنی و ... یک منبع غذایی غنی، مغذی و مقوی به حساب می آید و در تغذیه زنبور عسل نقش بسیار مهمی دارد.
در تغذیه انسانی مصرف گرده فقط به مقدار یک قاشق چای خوری به همراه عسل در چهار نوبت از شبانه روز توصیه شده است.
خواص دارویی گرده:
دانه گرده در پزشکی اهمیت خاصی دارد. در درمان بیماری‌های پروستات و آلرژی و در حال بی‌اشتهایی از داروهایی که از دانه گرده ساخته می‌شوند، استفاده می‌کنند. دانه گرده به عنوان مکمل غذایی بکار می‌رود و از آن در رفع چین و چروک و لکه‌های صورت استفاده می‌گردد. از داروهای مشهور می‌توان به Prostaflor , Ofilorex اشاره کرد.
گرده دارای تمامی مواد و عناصر غذایی پر مصرف و کم مصرف در بدن انسان است
موادی چون اسیدهای آمینه ضروری مواد معدنی پرمصرف یا کم مصرف در بدن، ویتامین ها و اسیدهای چرب ضروری، همه به مقادیر زیاد یا متوسط در گرده یافت می شود. همچنین مصرف گرده به عنوان مکمل غذایی می تواند کمبودهایی که در مواد غذایی وجود دارد بخصوص ویتامین ها از جمله ویتامین Eرا برطرف کند و باعث بالا بردن بازده متابولیسم مواد غذایی در بدن شود .
به همین جهت ملاحظه می شود که با مصرف گرده همچون خاویار حاوی ویتامینهای A و E فراوان است،
شخص احساس افزایش قدرت بدنی و قدرت جنسی می کند. این توجیه از نظر یک متخصص تغذیه کاملا قابل قبول است. به هر حال، بدلیل حساس بودن برخی اشخاص نسبت به مصرف گرده، مصرف آن باید با مقدار اندک؛ مثل، یک گرم در روز شروع شود و چنانچه حساسیتی به بار نیامد، می توان مصرف آن را تا حداکثر 12 گرم در روز (4 بار در روز – هر بار سه گرم) افزایش داد
. خواص سلامتی بخش گرده
ــ گرده تنظیم کــننده ی کــــــــار روده و درمان کننده ی یبوست است.
ــ سبب رفع کم خونی و کم کردن فشــار خون می شود.
ــ اشتهاآور است و سبب تحــــــــــریک متابولیسم و سم زدایی ازبدن می شود.
ــ برای درمان و پیش گیــــــری از ورم پرستات به کار می رود.
ــ تقویت کــــــــــــننده است و در موارد خستگی شدید و ضعف عمومی به کــار می رود و تاخیر در رشد را جبران می کند.
ــ آرام بخش اعصاب است و بــــــــرای درمــــــــــــــــان فشارها ی عصبــــی، بی خوابی،ضعف حافظه و افسردگــــی سودمند است.
ــ برای زنان باردار و شیــــــــرده مفید است.
ــ در معالجه ریزش مو و ناراحتی های پوستی مفید است و برای درمان لک و چروک پوست در فرمولاسیون کرم ها و ماسک ها استفاده می شود.
ــ سبب افزایش طول عمر و درمــــــان نا توانی های پیری میشود و عـــوارض پیری را کاهش می دهد.
همین امروز اگر زنبور عسل از بین برود هزاران نوع از گیاهان از بین خواهد رفت و از کجا معلوم که تمدن ما از بین نرود- موریس مترلینگ
چگونه مردم عادی میتوانند عسل طبیعی رس شده(شکرک زده) را، از عسل تقلبی (شکرک زده)تشخیص دهند؟
همانطور که قبلا گفته شد: عسل و شکر(قند نیشکرو چغندر) دارای فرمول شیمیایی مشترکی هستند،لذا وقتی که آنها شکرک می زنند، رنگشان سفید میشود و از لحاظ شکل ظاهری خیلی به هم شبیه میگردند و تشخیص آنها از یکدیگر برای مردم عادی ممکن است کمی مشکل باشد و همین مسئله است که آنها را به اشتباه میاندازد، ولی با توضیحاتی که انشاء ا... در این قسمت داده میشود میتوانند تا حدود زیادی عسل طبیعی رس شده را، از عسل تقلبی شکرک زده،تشخیص بدهند.فقط عسل طبیعی می تواند کم کم و به مرور زمان کدر شده و ته نشین گردیده و رس بشود و شکرک آن مانند شکرک طبیعی شیره خرما نرم می باشد و موقع خوردن ممکن است که زبری مختصری داشته باشد،ولی هیچگونه صدای زیر دندان احساس نمی شود و چون دمای داخل دهان ما 37 درجه بوده و گرم میباشد،لذا خیلی سریع با بزاق دهان مخلوط گشته و حل میشود ولی شکرک عسل تقلبی (شکر آب شده و غیره ...) مثل نبات سفت میباشد و به سختی با قاشق جدا شده و موقع خوردن مانند دانه های شکر و مربای شکرک زده در زیر دندان صدا میدهد و مثل شکلات به دندانها می چسبد و مدت زمانی طول میکشد که با بزاق دهان مخلوط شود و از همه مهمتر اینکه بدون کدر شدن و ته نشین شدن خیلی سریع و در زمانی کوتاه شکرک می زند.
روشهای ذوب کردن عسل شکرک زده :
برای مایع نمودن عسلی که مفدار کمی شکرک زده است می توان از آب داغ استفاده کرد. برای این کار ظرف عسل را در آبی که حرارت آن 65 الی 70 درجه سانتی گراد است قرار می دهند تا عسل شکرک زده به تدریج ذوب شود و پس از اینکه قسمت اعظم حجم عسل ذوب شد باید آن را از داخل ظرف آب خارج کرده بقیه عسل با حرارت باقی مانده خواهد شد.
علت شکرک نزدن عسل های موجود در بازار چیست ؟
برای جلوگیری از تبلور عسل معمولا کارخانه های بسته کننده عملیاتی روی آن انجام می دهند که عبارتند از : حرارت دادن ، افزودن کمی جوهر لیمو در هر تن و ... در همه این موارد به خاطر وارد شدن ناخالصی در مجموعه قندهای موجود ، پدیده کریستالیزاسیون ( شکرک زدن ) عقب می افتد . در مورد کارگاههای نا شناخته که در آن حرارت دادن عسل یا به صورت مستقیم یا بدون کنترل صورت می گیرد نه تنها مواد موجود در عسل دچار صدمه می شوند بلکه بعد از دمای مشخصی ماده ای به نام هیدروکسی متیل فورفورال ( HMF ) پدید می آید که اگر نسبت آن در عسل زیاد شود مصرف آن خطرناک است . میزان هیدروکسی متیل فورفورال HMF که در اثر حرارت دادن در عسل تولید می شود براحتی قابل اندازه گیری است . با اندازه گیری HMF می توان عسل مصنوعی را نیز از عسل طبیعی تشخیص داد . در این نوع عسل ساکارز را بوسیله اسید تبدیل به گلوکز و فروکتوز می کنند و در هنگام این واکنش مقدار نسبتا زیادی HMF تولید می شود در کشورهای مختلف جهان برای اینکه عسل دارای شرایط استاندارد باشد هیدروکسی متیل فورفورال آن نباید از مقدار معینی تجاوز کند .
عقاید و باورهای نادرست در مورد طبیعی یا مصنوعی بودن عسل
در مورد طبیعی یا مصنوعی بودن عسل و طرز تشخیص آنها از یکدیگر عده ای عقیده دارند عسل وقتی که متبلور ، کدر و ته نشین گردد تقلبی است و عسل سالم و طبیعی همیشه صاف و شفاف باقی می ماند و وقتی که عسل خریداری شده پس از مدتی کدر و ته نشین شد( شکرک زدن )، ناراحت شده و به فروشنده اعتراض می کنند . این هم از نظریه ها و عقاید غلطی است که در کشور ما رایج است .
مصرف کننده ایرانی به ویژه تهرانی ها عسل خوب ، خالص و طبیعی را عسلی می دانند که رنگش کهربایی تیره یا همانند عقیق باشد ، سفت بوده و اصطلاحا کش بیاید ، اگر 24 ساعت در یخچال گذاشته شود شکرک نزند ، اگر قاشقی از آن برداشته شود قطراتی که سرازیر می شود به صورت باریکه ای ممتد باشد و قطع نشود . عده ای هم تکنیک های خاصی را برای شناسایی توصیه می کنند که پایه و اساس آن معلوم نیست مانند کبریت گرفتن کنار عسل ، ریختن چند قطره روی روزنامه و ... هیچ کدام از این عقاید ، نظریات و تصورات ارتباطی با عسل از نظر طبیعی یا مصنوعی بودن و همچنین شکرک زدن آن نداشته و ندارد و از نظر عسل شناسان و علم تغذیه بطور کلی مردود است . لازم به ذکر است که تشخیص عسل طبیعی و مصنوعی به کمک انگشت ، قاشق و یا مزه و غیرو غیر ممکن بوده و فقط به عهده آزمایشگاه و دستگاهی به نام رفراکتومترمی باشد .
ملاک انتخاب عسل خوب
استاد آقای دکتر اسفندیار رشید زاده عسل شناس و زنبوردار نمونه کشورمان در این باره می نویسد :
برای مصرف کننده یک راه بیشتر برای تشخیص عسل وجود ندارد : آن هم استفاده از ابزارهایی است که بدن در اختیارش گذاشته است با چشمانش شکل ظاهری عسل را ارزیابی می کند ، با بینی اش آن را بو می کند ، با زبانش آن را مزه مزه می نماید اگر مجموعه باب طبعش بود ، اگر عسل بخصوص عطر و طعم گلها را داشت این عسل ، عسل واقعی (طبیعی) است و ارزش آن را دارد که بهای آن را در حد معقول بپردازد .
شکرک زدن ( رس شدن ، کریستالیزه شدن عسل ، Granulated Honey):
آنچه که در اصطلاح « شکرک زدن » می گویند و به خاطر وجود کلمه شکر در ذهن تقلبی بودن عسل را تداعی می کند، چیزی جز پدیده « بلور شدن » یا « کریستالیزاسیون » نیست.
عسل به علت درصد بالای مواد قندی که دارد در واقع یک ماده جامد است که تحت شرایط بسیار شکننده ای بصورت مایع قرار دارد. این ماده اشباع شده قندی ( گلوکز، فروکتوز و مالتوز) باید در واقع جامد باشد، ولی به طور اتفاقی مایع است. به همین دلیل به محض اینکه شرایط مطلوب شود این تغییر فیزیکی یعنی شکرک زدن، پدیدار می گردد.
متاسفانه این موضوع به حدی تاثیر سوء در ذهن مصرف کنندگان ایجاد کرده است که از یک طرف مشکل بزرگی را برای تولید کننده در جریان عرضه به بازار و از طرف دیگر برای مصرف کنندگان از نظر طبیعی بودن عسل مایع به وجود آورده است. باید توجه داشت که شکرک زدن و خاصیت تبلور عسل، دلیل عدم مرغوبیت آن نیست و بعضی افراد به غلط عسل بلوری شده را مصنوعی یا تقلبی می دانند.

منبع : وبلاگ کشاورز تنها